Obudhingiya Bwa Bwamba logo
ObudhingiyaBwa Bwamba
Mind & play

Riddles

Traditional puzzles that challenge the mind and entertain communities across all ages.

I have a neck but no head, and I wear a cap. What am I?

Answer: A bottleLubwisi

I run but have no legs, I have a mouth but never speak. What am I?

Answer: A riverKwamba

The more you take, the more you leave behind. What am I?

Answer: FootstepsVonoma

I speak without a mouth and hear without ears. I have no body but I come alive with wind. What am I?

Answer: An echoLubwisi

I have cities, but no houses live there. I have mountains, but no trees grow there. What am I?

Answer: A mapKwamba
Obudhingiya Riddles · Lubwisi

Bhikolokombania

Source: Rev. Can. Timothy Bandirana — Caller: "Kolo, Kolo Dhiyo" · Response: Answer

Hu̱u̱ na hu̱u̱?

Ki̱bhi̱ kya mughumba

Kaajughila bu̱lengeeli̱ya?

Mu̱su̱li̱ ghwa musakaali̱

Kati̱ki̱na pete?

Mulogho haa kongo

Ondoli̱yeki nkwisa e waawe?

Mulyango

Ghaali masano?

Njoka kuniina etali na maghulu

Kini kikansweki̱ya?

Kutakila mu kanu̱wa mali̱gha ghabbudhukila mu maaso / nkoko njelu kubyala njilaghuli

Nguli ghabaagha mati̱mu̱ nguli ghaalatumali̱ye?

Mbu̱la

Nkabyala baana banje basatu omui ataliyo banji tabaliya?

Mahi̱gha

Nkabhasula nseku yanje eba neenaghenda?

Maasi

Nkabyala baana banje baghenda mbaatilana bukama?

Maghulu

Mukama akengenga na bitabo biye?

Kisumba

Kiswigha weetekemi̱ye?

Kibelo kya mwanjoko

Mu̱twesi̱ye mugholi tumusunange?

Buhunga

Ohi̱li̱ngi̱te nkukusange eghi?

Ntole haa mumelo

Telebu-telebu?

Ki̱i̱li̱bhata haa butelelo

Kpekpelekpenju̱?

Kaakpetu̱ haa kighogho

O'bhi̱i̱te?

Ki̱i̱hohooli̱ haa njoghu̱

Nkakweli̱ya numba yanje mpaghi emui?

Ki̱tu̱li̱

Nkakwela numba yanje yaaba na mulyango ghumui?

Mubhungu

Nkaata nyama naasanga maku̱wa haagu̱u̱li̱?

Kikaka / ehuli / kongo / kamambo

Nkaata nyama yanje ngiliya neenaghenda?

Kiniki

Ndi na numba yanje tayeehighala?

Muhuli

Kati dhi̱li̱ kati paca?

Ntoli̱ maasi

Pala-pala muhandi̱i̱ki̱?

Wangusobola kuhandiika hagu̱u̱li̱ ya maasi

Nkaata nyama naaghi̱boohi̱ya mala ghaayo?

Bu̱solu̱

Nkabyala baana banje babili ninaakolobha omui boona baatakila hamui?

Maaso

Ndi na kigita kyanje takihuwamu?

Muhuli ghwa mbuwa

Nkabhasula nseku yanje ntaamanya eki yaati̱ye?

Kuha mukali̱ etundu

Nkakwela numba yanje ya maadi̱li̱sa ghonkaha?

Kisoolo kedha kiisuwa-suwa

Ndi na bitalo byanje bibili mbuluwa eki ndiil'o?

Nsi na eghulu

Ndi na mwana wanje neetanuka nsi yoona emu̱u̱ghu̱wa?

Nkubha

Mba nimpenda mighogho?

Kansu̱ndi̱ haa kansungu-sungu

Bajungu basitami̱ye haa ntebe emui?

Makali̱ / mabeele

Kakonje mugbagha?

Bubalu̱ bwa mbuwa

Oghende e kaanu̱ma okusanga bajungu mbabi̱na?

Nkuto mu kyalooni̱

Otuwe hanja obilikile mabhengu abu̱ghe?

Kweli̱ mu bitooka-tooke

Mukama w'eka alindiliiye nte siye?

Kisali̱li̱yo mu bitooke

Pili-pili kaliya etaka?

Kansunsu kaa muholo

Mamba andeli̱ye?

Bulili, ntebe

Mbumbutata mbu̱ghi̱la eghulu?

Ngoma

Mamba akanti̱ghi̱la mwegi̱mo ghwanje?

Mukono

Mamba akanti̱ghi̱la munagha taghukaatikagha?

Etundu

Maaha taahwana kulila?

Maasi mu kighona

Oghende e kaanu̱ma okusanga beesiki baleegi̱ye? paamu?

Njwenge sya mukusa

Oghambile baana baawe baleke kunaabila haa kyambu kyanje?

Bi̱i̱hohooli̱

Nkaghenda e bukuwe banteekela nkoko naasomamu muto ghwonkaha?

Kikaka

Nkaghula tadhooba yanje ekubhaki̱li̱yagha nsi yoona?

Kweli̱

Heei̱ya mwana heei̱ya?

Bantu mu katale

Nkabyala mwana wanje ali na mahuwa-huwa?

Ki̱fenensi̱ / kitaafiile

Nkoko yanje ekalaalila haa mahuwa egu̱u̱li̱?

Nanansi

Nkabyala baana banje banamasusaane?

Nkwali

E waatu aseli̱ye?

Eku̱li̱mu̱

Mbogho mulangbala?

Kaghona katalimu maasi

Nkeehi̱ghi̱la mukuwe atali wanje?

Matoka

Ooyemu mbu̱li̱ syawe otighoho nkingi?

Biikono-kono bya mukusa / mucele

Kaadungbeela?

Kahu̱lo kaa nanja

Nkatema kisaka kyanje kyalu̱ghamu ki̱ghu̱mba kimui?

Esoke

Kyahi̱ya eghi-neeghi kyati̱gha namunengi̱ya haagati?

Ebaale munkala

Okpeete bukinkini onti̱ghe bukinkini?

Wangumaaniilila kinyobuwa kya busaasa

Taata na mamba bakpakaane?

Kaaghali̱yo kaa lwighi

Nkajiika mamba anakaaye?

Byalaagha

Nkajiika esenga aasa ankweme?

Ki̱bu̱ kyomu mahigha

Nkabyala mwana wanje aabuluwa esoke?

Ehuli

Ondoli̱ye ki nkukamuuye?

Bulaala bw'ekyambu / bumiyo

Nguli nabaagha muhoole nguli nalabahooye?

Kyaloni

Kpu̱ngbu̱lu̱-kpu̱ngbu̱lu̱?

Mbeba mukimugha

Kpu̱ngbu̱lu̱ malyasi̱?

Mbeba haa saani